Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.Zamknij
Zapisz się do newslettera
 

Cholestaza ciążowa (dawniej zatrucie ciążowe)

Lek. med. Robert Kulhawik

22.04.2016r.

Konsultacja medyczna: lek. med. Robert Kulhawik specjalista w dziedzinie położnictwa i ginekologii, ekspert marki Dr Bocian.

Cholestaza ciążowa to choroba wątroby, która występuje u około 2 do 4% kobiet w Polsce będących w ciąży. Jest ona powiązana z burzą hormonów jaka ma miejsce w tym szczególnym okresie, a najczęściej pojawia się w okolicach trzeciego trymestru.

­W moim przypadku cholestaza została stwierdzona się w trzecim trymestrze około 30 tygodnia. Zaczęło się od poczucia swędzenia po wewnętrznej stronie dłoni po zjedzeniu smażonej potrawy w porze lunchu. W pracy koleżanka powiedział mi, że jej córka w czasie ciąży miała taki objaw i okazało się że to była cholestaza ciążowa. Skontaktowałam się telefonicznie ze swoim lekarzem prowadzącym i powiedział mi, że jeśli się nasili świąd to należy się zgłosić do szpitala, ale jeśli nie będzie się nasilał to na kolejna wizytę, która miała być za 6 dni powinna sobie zrobić testy wątrobowe. Ponieważ swędzenie przeniosło się również na stopy i ręce aż do łokci to zgłosiłam sie do szpitala. W szpitalu zastosowano leczenie farmakologiczne w celu unormowania wyników testów wątrobowych. Na szczęście poziom ALAT ASPAT i Fosfataza zasadowa, którą mi mierzono  spadła w ciągu 10 dni do bezpiecznego poziomu i zostałam wypisana ze szpitala. Zniknęło też swędzenie, ale do rozwiązania brałam lekarstwa. Ważne też było żebym trzymała dietę wątrobową, czego bardzo pilnowałam dla dobra dziecka (przy utrzymaniu lekkiej dla wątroby diety bardzo wspierał mnie maż, który razem ze mną zjadał obiady  gotowane lub grillowane przyprawiane jedynie odrobiną soli - żadnych potraw smażonych). Po urodzeniu synka cholestaza zniknęła od razu – opowiada Beata, dziesiaj mama 3 letniego Michałka

Wątroba to narząd, który spełnia rolę detoksykacyjną. Wszystko co spożywamy przechodzi przez ten narząd i jest oczyszczane z różnego rodzaju toksyn. Jeśli narząd ten nie pracuje prawidłowo dochodzi do zatrucia organizmu. W przypadku ciężarnych toksyny te mogą dostać się do płodu. Choroba ta może doprowadzić do przedwczesnego porodu, wywołać krwotok porodowy, a także zagrażać życiu dziecka.

Czym jest cholestaza ciążowa?

Ta niepokojąca, coraz częściej występująca u kobiet ciężarnych choroba, rzadko pojawia się przed ostatnim trymestrem, dlatego trudno ją przewidzieć, zwłaszcza przy pierwszej ciąży. Jednym z niepokojących objawów cholestazy jest pojawienie się silnego świądu, szczególnie w okolicach dłoni i stóp.

Cholestaza zwana również jako zastój żółci, to choroba, która powoduje zablokowanie przepływu żółci w organizmie. Choroba ta jest patologią wytwarzanej przez komórki wątroby żółci, która jest niezbędna do metabolizmu tłuszczy, trawienia pokarmów, a także do przyswajania witamin rozpuszczalnych w tłuszczach.

Rozróżnić można dwa rodzaje cholestazy. Pierwszy z nich to cholestaza wewnątrzwątrobowa, która polega na nieprawidłowym wytwarzaniu żółci przez wątrobę, druga, to typ zewnątrzwątrobowy, polegający na niewłaściwym procesie odpływu żółci. Cholestaza wewnątrzwątrobowa występuje na skutek rozmaitych czynników, które uszkadzają wątrobę, zaburzając jej prawidłowe funkcjonowanie w tym produkcję żółci i jej prawidłowy skład. Stłuszczenie wątroby, różnego rodzaju infekcje czy zakażenia to główne przyczyny pojawiania się tego typu cholestazy.

Z kolei cholestaza zewnątrzwątrobowa powiązana jest najczęściej z chorobami dróg żółciowych, trzustki i innymi, które mogą mieć wpływ na utrudnienie przepływu żółci, a ta z kolei ma utrudniony odpływ i dochodzi do zastoju żółci.

Cholestaza ciążowa to odmiana tej pierwszej i może mieć ona związek z rodzinną skłonnością do choroby, jednak za główny czynnik wskazuje się tutaj działanie hormonów – estrogenów i progesteronu. W trzecim trymestrze ciąży – ok. 30 tygodnia, ich stężenie jest wyjątkowo wysokie, a wątroba – jako miejsce w którym są „przerabiane” hormony czasami nie jest w stanie poradzić sobie z tak dużą ich ilością - szczególnie dotyczy to osób, które wcześniej przez niezdrową dietę już „nadwyrężyły” sobie ten narząd. Niemały wpływ na pojawienie się cholestazy ciążowej mają również czynniki środowiskowe takie jak niedobory pewnych pierwiastków np. selenu. Warto pamiętać również o tym, że dziecko w łonie matki staje się coraz większe, co może wywoływać ucisk na wątrobę, zwłaszcza u przyszłych mam, które przybrały sporo na wadze w czasie ciąży.

Objawy i ryzyko związane z cholestazą ciążową

Objawy sugerujące pojawienie się zastoju żółci to przede wszystkim swędzenie skóry, które przybiera na intensywności zwłaszcza, gdy organizm jest rozgrzany, często w nocy pod kołdrą. Nieprzyjemny dyskomfort skóry, wpływa na zaburzenia snu, co z kolei pogarsza ogólne samopoczucie i jakość życia. U kobiet cierpiących na cholestazę ciążową, stwierdzane jest często podwyższone stężenie bilirubiny, AIAT, AspAT, ALP oraz GGTP, czyli enzymów wytwarzanych przez komórki wątrobowe oraz podwyższone stężenie kwasów żółciowych. Ich wysokie miano to wyraźny sygnał pojawienia się problemów wątrobowych.

Innymi objawami, które mogą sugerować cholestazę jest powiększenie się wątroby, czasami także śledziony oraz odbarwienie stolca. Jego jasna barwa, sugeruje najczęściej zaburzenia żółci, która to wpływa na jego ciemniejsze zabarwienie. Nie należy zapominać o niekorzystnym wpływie braku żółci na prawidłowe trawienie i wchłanianie witamin rozpuszczalnych w tłuszczach jak witamina A, D, E oraz K.

Wiele kobiet cierpiących na cholestazę skarży się także na nudności, wymioty i brak apetytu. Cholestaza ciążowa w zależności od stopnia uszkodzenia komórki wątrobowej i poziomu kwasów żółciowych oraz poziomu AspAT, AlAT może zagrażać życiu matki, a szczególnie płodowi, u którego może dojść do uszkodzenia OUN (ośrodkowego układu nerwowego).

Diagnoza i leczenie

Poza ogólnym wywiadem, w którym określone zostają potencjalne objawy oraz osobista sytuacja medyczna wraz z historią chorób w rodzinie, zostaje zlecony szereg badań, które pomogą ocenić ewentualne problemy w funkcjonowaniu wątroby. Najważniejsze z nich to badanie krwi, które pomoże sprawdzić czy i jak działa wątroba, a także zweryfikuje poziom żółci w krwiobiegu. Dodatkowo istotne może okazać się badanie USG, którego wykonanie pozwala na określenie ewentualnych nieprawidłowości w funkcjonowaniu wątroby matki.

Leczenie cholestazy ciążowej w zależności od stadium choroby polega na łagodzeniu objawów – głównie swędzenia, poprzez stosowanie łagodnych kremów przeciwświądowych, leków antyhistaminowych, leków uspakajających, detoksykacji wątroby poprze podawanie kroplówek w celu wypłukania toksyn, leków regenerujących komórkę wątrobową oraz leków wiążących niekorzystne kwasy tłuszczowe.

Nie mniejsze znaczenie ma również dieta. Przede wszystkim nie wolno spożywać produktów smażonych oraz ciężkostrawnych.

Drugą kwestią, jest zapobieganie potencjalnym komplikacjom, poprzez regularne powtarzanie badań krwi weryfikujący stan wątroby i żółci, oraz USG i KTG płodu, pozwalające monitorować zdrowie i rozwój maluszka. Przyszłym mamom zaleca się także dużo wypoczynku, który koi zarówno ciało i psychikę. Ważna jest stała kontrola lekarska, która często łączy się z koniecznością przebywania w szpitalu aż do rozwiązania.  

Przy cholestazie naturalne rozwiązanie jest jak najbardziej możliwe, niemniej lekarze mogą wykonać cesarskie cięcie wcześniej, jeżeli nastąpi pogorszenie stanu zdrowia mamy i maluszka. Ostatecznie jednak termin i rodzaj porodu, uzależniony je od ryzyka zagrożenia dla dziecka

  • dr bocian
  • warsztaty
Zapisz się do newslettera
 

Najczęściej czytane:

Raport na temat płodności Polaków przeczytaj >>
9 faktów i mitów na temat ciąży przeczytaj >>
Choroby przy PCOS, które mogą rozwinąć się w przyszłości przeczytaj >>
Dlaczego mężczyźni boją się lekarzy? przeczytaj >>
Polacy pokochali Baby Shower przeczytaj >>

Polecamy:

  • Alginat
  • blog zapytaj
  • blog mow
  • ANDROFERTI
  • Hexanova
  • dla niej
Zobacz podobne artykuły:

Alfabet skrótów z USG ciąży

Co znaczą poszczególne skróty USG?

czytaj więcej >>

9 faktów i mitów na temat ciąży

Przedstawiamy dziewięć najczęściej pojawiających się twierdzeń, z którymi musi się zmierzyć przyszła mama.

czytaj więcej >>

Cudowny okres ciąży, czy aby na pewno?

Czy po zajściu w ciążę coś się zmienia? Prawda jest taka, że zmienia się wszystko i nic.

czytaj więcej >>