Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.Zamknij
Zapisz się do newslettera
 

Zrosty przyczyną niepłodności

20.01.2017 r.

Jesteś po cesarskim cięciu, miałaś usuwany wyrostek robaczkowy lub mięśniaki macicy i nie możesz zajść w ciążę, sprawdź co może być przyczyną? Niewykluczone, że jest to spowodowane zrostami pooperacyjnymi.

Zrosty powstają w wyniku naturalnego, lecz nieprawidłowego łączenia się tkanek, pomiędzy którymi tworzą sięwłókniste zbliznowacenia. Najczęstsze powikłania powodowane ich obecnością to: niedrożność jelit (60%), dyskomfort i/lub ból w obrębie jamy brzusznej (40%) oraz niepłodność u kobiet (15-30%). Dolegliwości związane ze zrostami nie zawsze są odczuwalne i mogą się ujawniać nawet po upływie kilkunastu lat od przebytego zabiegu. Możemy nie widzieć blizny na zewnątrz, a mimo to mieć zrosty wewnątrz i dowiedzieć się o ich istnieniu dopiero podczas diagnozowania powikłań, takich jak niedrożność jelit czy niepłodność. Konsekwencją zrostów mogą być bowiem zaburzenia płodności.

Jak powstają zrosty?

W trakcie zabiegów chirurgicznych dochodzi do naruszenia ciągłości tkanek. Tworzenie się zrostów związane jest z uszkodzeniem i niedokrwieniem tkanek oraz z rozwijającym się w tym obrębie stanem zapalnym. Szacuje się, że problem ten dotyczy około 60-90% pacjentek, które mają za sobą interwencje chirurgiczne, w tym przede wszystkim o charakterze ginekologicznym. Do utworzenia się zrostów w jamie brzusznej i miednicy mniejszej może dojść podczas przewlekłych procesów zapalnych (np. zakażenia chlamydiami) czy rozwoju endometriozy.

Gdzie mogą być zlokalizowane?

Do problemów ginekologii operacyjnej zalicza się zrosty wewnątrzotrzewnowe (po cięciu cesarskim oraz po operacjach mięśniaków macicy, torbieli jajników i ciąż pozamacicznych), a także wewnątrzmaciczne (po czyszczeniu jamy macicy po poronieniach, po usuwaniu polipów endometrialnych i mięśniaków podśluzowkowych czy po usuwaniu endometrium w przypadku nadmiernych krwawień macicznych), będące powikłaniem przebytych zabiegów. Najczęściej pojawiają się po usunięciu mięśniaków i endometrium, a w dalszej kolejności po operacjach jajowodów, jajników i macicy, a także po porodzie, cięciu cesarskim, poronieniu czy wycięciu wyrostka robaczkowego. Z każdą kolejną interwencją chirurgiczną, której pacjentka jest poddana, znacząco rośnie ryzyko powstania zrostów.

Przykładowo podczas zabiegu cesarskiego cięcia dochodzi do przecięcia skóry, tkanki podskórnej, powięzi, mięśni brzucha otrzewnej i mięśnia macicy. Jeśli gojenie nie przebiega prawidłowo, mogą wytworzyć się zrosty, a kolejna ciąża może stanowić dodatkowe ryzyko dla kobiety.

Czemu wpływają na płodność?

Zrosty ulokowane pomiędzy jajnikami i jajowodami zmieniają anatomiczną budowę narządów miednicy mniejszej, co może prowadzić do zaburzenia przebiegu owulacji. Mogą prowadzić do powstania niedrożności jajowodów w wyniku ich pozaginania oraz tworzyć pewnego rodzaju blokadę, która uniemożliwia komórce jajowej implantację w macicy. Natomiast jeśli dojdzie już do jej zagnieżdżenia, zapłodniony zarodek może nie mieć wystarczająco dużo miejsca do rozwoju, przez co następuje poronienie. Mowa w tych przypadkach o niepłodności mechanicznej. Jej zdiagnozowaniu służy badanie rentgenowskie z podaniem kontrastu do macicy i jajowodów –  Histerosalpingografia (HSG), oceniające drożność jajowodów i macicy. Histeroskopia to badanie polegające na wprowadzeniu kamery do jamy macicy w celu wykluczenia istnienia zrostów wewnątrzmacicznych oraz sprawdzenia czy ujścia obu jajowodów nie są zrośnięte. Zrosty wewnątrzotrzewnowe diagnozuje się w trakcie operacji brzusznej lub podczas wykonania laparoskopii zwiadowczej.

Jak usunąć zrosty?

Nie­płodność u kobiet spowodowana zrostami w większości przypadków mija po ich usunięciu, lecz jeśli ich źródłem jest endometrioza, to prędzej czy później zrosty powrócą. W przypadku zrostów wewnątrzotrzewnowych usuwamy je najczęściej metodą laparoskopową. Mniejsze zrosty można zniwelować już w trakcie badania HSG z kontrastem (dotyczy to zrostów wewnątrzmacicznych i wewnątrz jajowodowych – kontrast podany pod ciśnieniem może rozerwać niewielkie zrosty), natomiast w przypadku większych, należy poddać się histeroskopii, czyli endoskopowemu zabiegowi operacyjnemu. Jeśli podczas badań w kierunku diagnozowania przyczyny niepłodności, zarówno u kobiety jak i mężczyzny nie wykryto żadnych nieprawidłowości, to warto rozważyć wykonanie badania HSG, ponieważ to właśnie zrosty mogą być przyczyną niemożności zajścia w ciążę.

Czy można im zapobiec?

Ryzyko choroby zrostowej zmniejsza się poprzez dobranie odpowiedniej techniki operacyjnej. Ważne jest, żeby podczas zabiegu, chirurg delikatnie obchodził się z tkankami, zadbał o prawidłowy przepływ krwi oraz stosował substancje i metody barierowe, w tym m.in. żele przeciwzrostowe, niesteroidowe leki przeciwzapalne czy antybiotyki. Mniejszym ryzykiem obarczone są  też operacje przeprowadzane techniką laparoskopową.

Źródło: Profilaktyka przeciwzrostowa „wczoraj i dziś” – przegląd metod, „Ginekol Pol., 2010, 81, 528-531

  • dr bocian
  • warsztaty
Zapisz się do newslettera
 

Najczęściej czytane:

Raport na temat płodności Polaków przeczytaj >>
9 faktów i mitów na temat ciąży przeczytaj >>
Choroby przy PCOS, które mogą rozwinąć się w przyszłości przeczytaj >>
Dlaczego mężczyźni boją się lekarzy? przeczytaj >>
Polacy pokochali Baby Shower przeczytaj >>

Polecamy:

  • Alginat
  • blog zapytaj
  • blog mow
  • ANDROFERTI
  • Hexanova
  • dla niej
Zobacz podobne artykuły:

Rola psychologa w leczeniu niepłodności

Jeśli sądzicie, że w obliczu problemów z płodnością pozostajecie sami, to na szczęście jesteście w błędzie.

czytaj więcej >>

7 specjalistów na niepłodność

W leczeniu niepłodności ważne jest kompleksowe podejście. Jacy specjaliści mogą pomóc w walce z niepłodnością i w jaki sposób?

czytaj więcej >>

Ruch składnikiem zdrowej diety

Jedną z najważniejszych wytycznych nowej piramidy żywieniowej jest aktywność fizyczna oraz dieta wzbogacona w tłuszcze roślinne.

czytaj więcej >>